Gdyński Panteon

Wachowiak Andrzej (1892-1967)

Inicjator obchodów Święta Morza.

Andrzej Wachowiak był działaczem społeczno - politycznym i dziennikarzem. Miał brata Stanisława, który był wojewodą pomorskim. Urodził się 26.11.1892 w Smolicach (pow. gostyński) jako syn fornala Ignacego i Małgorzaty z Pośledników. W 1897 rodzina wyjechała do Westfalii, gdzie ojciec pracował jako górnik. Andrzej ukończył gimnazjum w Wanne-Eickel. Przez dwa lata studiował na uniwersytetach w Monsterze i Strasburgu. W 1913 wyjechał do Francji.

Po powrocie do Polski w 1920 roku, zamieszkał w Poznaniu i podjął pracę dziennikarską w "Prawdzie", organie Narodowego Stronnictwa Robotniczego. W 1921-1924 byt radnym Poznania z ramienia Narodowej Partii Robotniczej. W 1927-1930 byt dyrektorem w browarach Hungera. W 1931 przeniósł się do Gdyni i objął stanowisko szefa biura Polsko-Skandynawskiego Towarzystwa Transportowego „Polskarob" i pracował na nim do II wojny światowej.

W 1932 był inicjatorem i jednym z organizatorów pierwszego Święta Morza w Gdyni, które odtąd corocznie uroczyście obchodzono. W 1934-1939 był prezesem Zarządu Ligi Morskiej i Kolonialnej Obwodu Gdyńskiego Był także jednym z założycieli Towarzystwa Szkoły Średniej i członkiem Zarządu Towarzystwa Opieki nad Szkołami Przygranicznymi, które udzielało pomocy ponad 100 szkołom w zakresie wyposażenia w pomoce dydaktyczne. W 1936-1938 pełnił funkcję prezesa Obwodu Polskiego Związku Zachodniego w Gdyni, wchodził w skład Zarządu Towarzystwa Budowy Bazyliki Morskiej w Gdyni, w latach 1937-1939 byt członkiem Sejmiku Wojewódzkiego w Toruniu. W marcu 1938 wszedł w skład Rady Okręgu Pomorskiego Obozu Zjednoczenia Narodowego jako jeden z trzech przedstawicieli Gdyni. Pisał do "Kuriera Bałtyckiego", "Dziennika Gdyńskiego" i "Morza" popularyzując zagadnienia gospodarczo-społeczne Gdyni i regionu. W sierpniu 1939 przeniósł się wraz z biurem „Polskarobu" do Warszawy.

W 1945 jako kierownik grupy operacyjnej wyruszył na Wybrzeże celem organizowania administracji morskiej, lecz w Bydgoszczy został odwołany. Pracował w Głównym Urzędzie Statystycznym w Warszawie. Zmarł 1.05.1967 w Brwinowie. Córka Zofia Śliwińska (zm. w grudniu 2011) pamiątki po ojcu przekazała Centralnemu Muzeum Morskiemu w Gdańsku. Na jego domu w Gdyni przy ul. Beniowskiego Zarząd Główny Ligi Morskiej w 1991 odsłonił tablicę upamiętniającą Andrzeja Wachowiaka.